Bij duurzaam drukwerk denk je al snel aan de papiersoort of een keurmerk. Maar er is een keuze die minstens zoveel uitmaakt en waar bijna niemand bij stilstaat: het formaat. Een paar millimeter verschil kan bepalen of je ontwerp twee keer of maar één keer op een drukvel past. En dat zie je terug in papierverbruik én in de prijs.
Je folder wordt niet gedrukt op een vel van precies dat formaat. We drukken op grotere vellen, waar meerdere exemplaren naast elkaar op passen. Daarna snijden we ze op maat. Wat er overblijft is snijafval. Dat gaat naar de papierrecycling, maar het papier en de energie om het te maken en te bedrukken zijn er dan al wel voor gebruikt. Hoe beter je ontwerp op het vel past, hoe minder er overblijft.
De bekende A-formaten zijn niet zomaar gekozen. Een vel A0 is precies één vierkante meter. Halveer je het, dan krijg je A1. Halveer je dat weer, dan krijg je A2, en zo verder tot A4, A5 en A6. De verhouding blijft steeds hetzelfde, waardoor de formaten perfect in elkaar passen. Drukvellen zijn daar op afgestemd. Een SRA3-vel van 32 bij 45 centimeter is net iets groter dan A3, zodat er precies twee A4'tjes op passen, inclusief afloop. Kies je A5, dan passen er vier op hetzelfde vel. Bij A6 zijn het er zelfs acht.
Loopt je ontwerp door tot aan de rand van het papier, dan maken we het aan elke kant 3 millimeter groter. Na het snijden heb je zo nooit een wit randje. Die extra millimeters moeten wel op het drukvel passen, dus ze tellen mee bij de keuze van je formaat.
Neem een vierkante folder. Een formaat van 21 bij 21 centimeter past, met afloop, twee keer op een SRA3-vel. Maak je hem 23 bij 23 centimeter, dan past hij er nog maar één keer op. Voor dezelfde oplage heb je dan twee keer zoveel vellen nodig. Het verschil in uitstraling is klein, het verschil in papier is groot.
Een standaardformaat past in een standaardenvelop: A4 in een C4-envelop, A5 in een C5-envelop en een in drieën gevouwen A4 in een DL-envelop. Wijkt je formaat af, dan heb je een envelop op maat nodig of een grotere envelop met veel lege ruimte. Dat kost extra materiaal en maakt de zending groter dan nodig.
Begin bij een A-formaat of een deel daarvan. Wil je iets opvallends, check dan even hoe vaak het op een drukvel past. Denk aan afloop en aan de envelop. En vraag het ons vóórdat je gaat ontwerpen, niet erna: een formaat aanpassen is in het begin een kleine moeite. Twijfel je over een formaat? Leg het ons voor. We kijken graag mee hoe je ontwerp zo efficiënt mogelijk op het drukvel past, zodat je minder papier gebruikt en er toch iets moois ligt.